نکات خیاطی حرفه ای؛ 90 مهارت که هر خیاط باید بداند!

همه ما دوست داریم زمانی که یک پروژه خیاطی را به دست می‌گیریم، به بهترین شکل به پایان برسانیم و البته اطرافیان نیز ما را به خاطر دوخت زیبا و تمیز تحسین کنند. اما شاید برای شما هم اتفاق افتاده باشد که بعد از ساعت‌ها وقت گذاشتن روی دوخت یک لباس خاص، درنهایت به شما بگویند کاملاً مشخص است که این لباس دوخت خانگی است.

برای افرادی که سوال دارند چگونه یک خیاط حرفه ای شویم باید بگوییم که خیاطی هنری است که در آن باید صدها نکته را بدانید و با رعایت آن‌ها لباسی زیبا و در خور دوخته و خود را به عنوان یک خیاط حرفه ای معرفی کنید.

کافی است تنها یک مرتبه خیاطی را تجربه کرده باشید آن وقت است که متوجه می‌شوید دنیای خیاطی سراسر پر شده است از بایدها و نبایدهایی که رعایت نکردن آنها باعث می‌شود تا تمام زحمات شما را نادیده گرفته شود و لباسی نه چندان زیبا را به ارمغان آورد. در ادامه‌ای نوشتار از روچی قصد داریم لیستی از نکات خیاطی حرفه ای را بیان کنیم و اگر شما هم علاقه دارید لباسی خوش دوخت داشته باشید و از قبل حرفه ای تر شوید، تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.

آشنایی با ترفندهای مهم در خیاطی حرفه ای

خیاطی فقط دوخت و برش نیست و مجموعه‌ای از ترفندها و نکاتی کاربردی بوده که کیفیت نهایی کار را افزایش می‌دهد. آشنایی با اصطلاحات خیاطی و ترفندهای مهم آن باعث می‌شود تا نتیجه کار حرفه ای تر باشد. این ترفندها بر روی بهبود کیفیت کار نهایی موثر است و یادگیری نکات خیاطی مبتدی و سپس حرفه ای برای هر خیاطی ضروری خواهد بود.

به‌کارگیری اتوپرس در تمیز نشان دادن کار نهایی

در خیاطی اتوکاری به‌قدری مهم است که این امکان وجود دارد که شما را در خیاطی یک فرد ماهر و یا کاملاً مبتدی نشان دهد. اگر می‌خواهید یک خیاط حرفه‌ای باشید، توصیه ما به شما این است که حتماً با اتو دوست شوید. اگر زحمت اتوکاری تمیز و دقیق درزهای لباس، سجاف‌ها و قسمت‌های مخفی لباس را به خودتان ندهید، نباید انتظار کاری درجه‌یک و تمیز داشته باشید؛ بنابراین این ترفند خیاطی را هیچ‌وقت از یاد نبرید.

برش دقیق الگوی لباس

یک نکته خیاطی بسیار مهم، برش دقیق الگوهای کاغذی است. البته ابتدا سعی کنید که الگوها را دقیق و کاملاً منطبق بر اندام طراحی کنید یا در صورتی که خرید الگو دارید باید به اندازه‌ها دقت کنید.

در ادامه کار باید الگوها را دقیق و صاف برش بزنید. گاهی اوقات یک پنس کوچک و میلی‌متری تاثیر زیادی در نما و ایستایی لباس دارد. شاید شما به این نکته خیاطی در حین الگو کشی دقت کرده باشید؛ اما زمان برش الگو، با دقت این کار را انجام ندهید. در این صورت احتمال دارد که تمام زحمات الگو کشی به هدر برود و پروژه دوخت نهایی هیچ تناسبی با اندام نداشته باشد.

اجرای سجاف در خط مستقیم لباس

یکی دیگر از نکات خیاطی حرفه ای، دقت در برش سجاف و لبه‌های لباس است. به یاد داشته باشید که کوچک‌ترین انحنا و کجی در برش سجاف باعث می‌شود که لباس شما درنهایت به جاده‌ای کج‌ومعوج تبدیل می‌شود و تمام زحمات شما در خیاطی، اتوکاری تمیز و بقیه ترفندها به نابودی کشیده خواهد شد؛ بنابراین روی جاده مستقیم حرکت کنید.

کاربرد بالای دوخت دوسوزنه

یکی از ویژگی‌هایی که در برخی لباس‌های فروشگاهی دیده می‌شود و ظاهر زیبایی به آن می‌دهد، دوخت دوسوزنه لبه‌های لباس است. این نوع دوخت ساده هم یکی از نکات خیاطی حرفه ای بوده که ظاهر زیبایی به لباس‌های تریکو و کشی می‌دهد. البته شاید با خودتان بگویید که این نوع دوخت نیاز به چرخ‌های صنعتی پیشرفته دارد که این دوخت را انجام می‌دهد.

اما شما هم این امکان را دارید که با ابتکاری ساده از سوزن‌های خیاطی دوتایی استفاده کنید و نمای تریکو دوزی به لبه لباس‌های کشی بدهید. همچنین با این نوع سوزن‌ها دوخت تزیینی بر روی لباس‌های جین و لی انجام دهید.

تنظیم مناسب سوزن خیاطی

انتخاب سوزن مناسب یک نکته خیاطی مهم محسوب می‌شود و از سوی دیگر تنظیمات کشش نخ مهم‌تر است. قبل از اینکه پروژه دوخت را توسط چرخ ‌خیاطی بدوزید، نگاهی به ظرافت و یا ضخامت نوع پارچه بیندازید. مسلماً شما نخواهید توانست پارچه جین و لی را با یک سوزن نازک بدوزید؛ زیرا علاوه بر شکستن سوزن و پاره شدن نخ، نمایی نامناسب به لباس خواهد داد.

در عین حال دوخت پارچه ظریفی مانند حریر با سوزن ضخیم، باعث جمع شدن پارچه و ایجاد ظاهری نامرتب در آن خواهد شد.
در کنار این موارد باید به تنظیم کشش نخ، طول دوخت و میزان فشار روی پدال خیاطی هم توجه داشته باشید. تمامی موارد ذکر شده در کنار هم دوختی تمیز به شما ارائه خواهد داد.

تمیز دوختن درزهای لباس

شاید به نظر شما تنها قسمت مهم در لباس، ظاهر آن باشد و درنتیجه تمام سعی خود را برای بهتر نشان دادن آن انجام دهید و توجهی به ظرافت دوخت درزهای داخلی نداشته نباشید. اما بهتر است بدانید که حتی در نکات خیاطی مبتدی دوخت تمیز درزها و ظاهر آن‌ها به اندازه نمای بیرونی لباس اهمیت دارد؛ بنابراین درزهای لباس را به روش دوخت فرانسوی بدوزید و یا اینکه کوک زیگزاگی روی آن انجام دهید تا نمایی مرتب داشته باشد.

توجه به طرح، جنس و خواب پارچه

چه پارچه‌ای برای دوخت لباس انتخاب کردید؟ آیا پارچه مخمل با راه خواب و یا اینکه یک پارچه چهارخانه است؟ اگر پارچه کسی مانند ریون یا لمه برای دوخت لباس انتخاب کردید، همه الگوها را در یک مسیر عمودی و یا افقی برش بزنید. درهرصورت باید در برش الگوها دقت کنید. این ترفند از نکات خیاطی حرفه ای به قدری مهم است و روی زیبایی ظاهر لباس تاثیر دارد که شاید سایر موارد به این اندازه اهمیت نداشته باشند.

دقت در قرارگیری الگو بر روی پارچه

مسلماً شما دوست ندارید که بعد از دوخت شلوار و یا پیراهن، لباسی با آستین‌های پیچ‌درپیچ داشته باشید و هرچه اتو بزنید، آستین‌ها سر جای خود قرار نگیرند؛ بنابراین فراموش نکنید که باید روی هر پارچه‌ای الگوها به طور کاملاً مستقیم روی پارچه قرار بگیرد؛ در غیر این صورت در نهایت لباسی کج‌ومعوج خواهید داشت. این نکته خیاطی در آستین و شلوار بسیار مهم است.

انتخاب پارچه مناسب

ممکن است به یک بزاری بروید و پارچه‌های رنگارنگی ببینید و تصور کنید که گزینه مناسب شما است. شاید یک مدل دامن خنک با طرح چهارخانه در ذهن خود داشته باشید و بعد از رفتن به بزاری پارچه‌ای با همان طرح بخرید؛ اما جنس پارچه گرم و محکم باشد. در این صورت نیز مطمئناً از نتیجه کار راضی نخواهید بود.

شاید برای دوخت یک مانتو مجلسی فقط به رنگ آن دقت کرده باشید؛ اما پارچه‌ای با بافت ظریف و نازک انتخاب کنید. درنتیجه تمام زحمات شما به هدر خواهد رفت و بهتر است از این مانتو فقط برای خریدهای روزمره استفاده کنید و با آن به میهمانی‌های رسمی نروید.

ترتیب صحیح در مراحل دوخت

اگر فرایند خیاطی را به صورت یک فرایند مهندسی در نظر بگیرید ترتیب مراحل دوخت از مهم‌ترین نکات خیاطی است. در مراحل دوخت در ابتدا قطعات کوچک مانند جیب، یقه و غیره آماده شده و بعد اتصال درزهای اصلی مانند پهلو و سرشانه انجام می‌شود. سپس نصب آستین‌ها، یقه و ریزه‌کاری‌های دیگر صورت می‌پذیرد.

درنظرگرفتن ترتیب مراحل باعث افزایش سرعت کار شما می‌شود. تمامی موارد ذکر شده تنها بخشی از هزاران نکته خیاطی هستند که باید در دوخت لباس به آن‌ها دقت کنید. اما در عین حال این موارد به‌قدری مهم و تاثیرگذار هستند که رعایت آن‌ها تاثیر زیادی روی زیبایی لباس و ظاهر مرتب آن خواهد داشت.

90 نکته از نکات مهم خیاطی

خیاطی هنری است که در آن نیاز به دقت و مهارت بوده و رعایت نکات خیاطی حرفه ای نقش اساسی را در تمیزی دوخت نهایی دارد. انواع متد خیاطی دارای نکات مهم و کاربردی است که به‌کارگیری اصول آن به خیاطان کمک می‌کند تا نتیجه‌ای حرفه‌ای‌تر در کار خود داشته باشند.

1. یک سری از سایزها را حتماً باید بر روی تن افراد اندازه‌گیری کرد که شامل دور کمر، دور باسن، دور سینه هستند.
2. لباس‌هایی که تنگ‌تر هستند، نیاز به ساسون بیشتری به نسبت لباس‌های گشاد دارند.
3. برخی از ساسون‌ها همچون ساسون سرشانه به فرم اندام و نوع لباس بستگی دارد.
4. الگوها دو دسته الگوهای عمودی و الگوهای افقی هستند که این مورد از نکات مهم خیاطی است.
5. الگوهای عمودی شامل بلندی باسن، قد آستین، بالا تنه جلو، بالا تنه پشت و بلندی حلقه می‌شوند.
6. الگوهای افقی شامل کاور جلو، کاور پشت، دور کمر، دور گردن، دور باسن و سینه، دور مچ، بازو و سرشانه خواهند بود.
7. برخی اندازه‌ها مانند میزان باز بودن یقه، قد آستین و بلندی لباس به سلیقه خیاط بستگی دارد.
8. هنگام اندازه گیری دور گردن، باید از متر به صورت خوابیده استفاده کرد.
9. همواره بالا تنه جلو از بالاتنه پشت بزرگ‌تر است.
10. دلیل تفاوت اندازه دو سوی بالا تنه برجستگی سینه و برجستگی باسن هستند.
11. برای بازوهای بزرگ‌تر باید سرشانه را بزرگ‌تر بگیرید.
12. هر بخشی از بدن که برجستگی بیشتری داشت باید در روی الگو افزایش یابد.
13. هر بخشی از بدن که فرورفتگی بیشتری داشت باید بر روی الگو کاهش یابد.
14. ساسون بر اساس سایز فرورفتگی و برجستگی‌های بدن گرفته می‌شود.
15. اندازه گیری دور سینه به لباس زیر مناسب بستگی دارد.
16. تاج آستین باعث می‌شود که آستین را یک سانتی متر بیشتر محاسبه کنند.
17. از نکات مهم خیاطی این است که هر چه سایز باسن بیشتر باشد، طول ساسون کوتاه‌تر می‌شود.
18. هر چه سایز باسن کوچک‌تر باشد، طول ساسون بلندتر می‌شود.
19. بین تنگی و گشادی آستین با تنگی و گشادی لباس تناسب وجود دارد.
20. حلقه آستین ۳ سانت از اندازه بالاتنه بزرگ‌تر گرفته می‌شود.
21. پس از سایز زدن بلندی دور سینه باید ۲ الی ۳ سانت به آن افزود.
22. کمر لباس‌های ضخیم تنگ گرفته نمی‌شود.
23. الگوی باسن را باید پیش از پرو بررسی کرد.
24. اندازه درز پهلوها بر اساس بزرگ بودن جلو یا پشت تعیین می‌شود.
25. هنگام تعیین الگوی پهلو باید فرم پهلوی فرد تعیین گردد که از نکات خیاطی است.
26. برای ترسیم الگوی کت، باید عرض کادر دور سینه را با ۳ الی ۵ سانت جمع زد.
27. برای ترسیم الگوی جلیقه، باید عرض کادر دور سینه را با ۳ الی ۵/۳ سانت جمع زد.
28. برای ترسیم الگوی پالتو و بارانی، باید عرض کادر دور سینه را با ۵ الی ۷ سانت جمع زد.
29. طول سرشانه پشت، تا برجستگی کتف ادامه دارد.
30. در سینه‌های برجسته، برای اندازه ساسون سرشانه باید دور سینه را با ۱ الی ۵/۱ سانت جمع زد.
31. آستر جلیقه همواره با اندازه خود جلیقه برابر است.
32. هنگام دوخت جلیقه درز سرشانه‌ها و پهلوها همراه با آستر دوخته می‌شود.
33. در هنگام دوخت جلیقه، برای قسمت جلو لباس به شکل کامل آستر کشی انجام می‌گیرد.
34. در هنگام دوخت جلیقه، قسمت‌های پهلو و سرشانه باز می‌ماند تا به پشت بالاتنه متصل گردد.
35. هنگام دوخت جا دکمه باید خط شکسته را در نظر گرفت و نیم سانت بالاتر آن را برای محل زدن جا دکمه انتخاب کرد.
36. جهت ترسیم الگوی کاپشن باید عرض کادر دور سینه را با ۵ الی ۱۰ سانتی متر جمع زد.
37. ابتدا و انتهای ساسون به نقطه صفر می‌رسد و علت آن نیز قرار گیری خوش فرم آن بر روی بدن است.
38. لایه مویی پالتو آب می‌رود به همین دلیل پیش از استفاده از آن باید شسته شود تا میزان آبرفت آن معلوم گردد.
39. هنگام دوخت پالتو باید خط شکست به سوی یقه پالتو بر اساس میزان خط شکست به فاصله ۵/۰ تا ۱ سانت کوک برجسته زده شود.
40. خط شکست را باید با نوار اریب پوشاند و کوک برجسته زد تا کاملاً مشخص گردد.
41. یکی از راه‌های استحکام لایه مویی بر روی لباس آن است که خیاط دور تا دور آن را به صورت زیگزاگ بدوزد.
42. برای داشتن یک آستین استاندارد و زیبا باید دور حلقه آستین بالا تنه را به سه قسمت تقسیم کرد.
43. اندازه تاج آستین بستگی به سلیقه خیاط دارد. برای آن که تاج بلند باشد باید یک الی دو سانت طول آستین بلندتر گرفته شود و برای کوتاه بودن تاج آستین نیز می‌بایست ۱ الی ۲ سانت از طول آستین کاهش داده شود.
44. برای خوش ترکیب شدن لباس، از تاج آستین بلندتر استفاده می‌شود و تاج‌های آستین کوتاه جلوه‌ای در لباس ندارند.
45. تاج آستین کوتاه برای لباس‌هایی است که نیاز به راحتی بیشتری دارند نه لباس‌های رسمی و مجلسی. به طور مثال در لباس‌های خانگی و ورزشی از تاج آستین کوتاه استفاده می‌شود.
46. بخش بالایی آستین از حلقه آستین گشادتر است؛ زیرا این کار سبب می‌شود فرد هنگام پوشیدن لباس احساس راحتی بیشتری داشته و دست خود را راحت‌تر حرکت دهد.
47. هنگام وصل آستین به بدنه به دلیل اختلاف اندازه، بخش بالایی آن مقداری چین می‌خورد.
48. برای آن که آستین تنگ شود، باید از خط پهلو درز گرفته شود.
49. برای افراد درشت‌اندام هم بخش بالایی آستین و هم پایین آن، پهن‌تر از حالت عادی در نظر گرفته می‌شود.
50. اگر سرشانه جلو برابر با سرشانه پشت در نظر گرفته شود، یقه گشادتر به نظر می‌رسد.
51. گودترین بخش یقه، مناسب‌ترین بخش برای قرارگیری پنس یقه است.
52. برای یقه‌های گشاد، پنس یقه علاوه بر بخش گود، در سایر بخش‌ها نیز گرفته می‌شود.
53. تعداد پنس یقه با میزان باز بودن یقه ارتباط مستقیم دارد.
54. میزان پنس یقه به مواردی چون جنس پارچه و برجستگی سینه بستگی دارد.
55. سجاف پهنای یقه باید بیش از ۶ سانت باشد.
56. هنگام دوخت جا دکمه باید پهنای دکمه را به اضافه یک سانتی متر کرد و عدد به دست آمده را به عنوان اندازه جا دکمه در نظر گرفت. عدد کوچک‌تر از این استاندارد دکمه را عبور نمی‌دهد و عدد بزرگ‌تر سبب می‌شود مدام دکمه باز شود.
57. مکان استاندارد دکمه‌ها و جا دکمه‌ها، بر روی خط عمودی بخش جلویی لباس است.
58. هنگام دوخت یقه آرشال باید توجه کرد هر اندازه که یقه در بخش سرشانه بیشتر روی هم قرار بگیرد، یقه محکم‌تر، صاف‌تر و زیباتر خواهد بود.
59. برای آن که یقه روی بدن بخوابد، باید انحنای پشت آن را بیشتر در نظر گرفت.
60. برای آن که یقه با بدن فاصله گرفته و روی بدن نخوابد باید انحنای کمتری برای پشت یقه در نظر گرفت.
61. هنگام اتوی یقه‌های آرشال، انگلیسی و آمریکایی باید یقه را کفت دست قرار داد و به حالت گرد آنها را اتو زد تا زیبایی خود را حفظ کنند.
62. قزن قفلی برای دامن با زیپ مخفی بسیار اهمیت دارد و به عنوان یکی از نکات خیاطی آن را در نظر بگیرید.
63. آستر دامن باید از دامن کوتاه‌تر در نظر گرفته شود تا از زیر دامن بیرون نزند.
64. باید بخش پاییت دامن حدود ۴ سانت اضافه دوخت داشته باشد تا به راحتی بتوان به قد آن افزود.
65. استفاده از لایه حریر در پایین دامن، کت و آستین سبب می‌شود این بخش‌های لباس خوش فرم تر و تمیزتر قرار بگیرند.
66. جهت جا دکمه‌ها باید همگی به یک سمت یا عمودی یا افقی باشند که از نکات خیاطی محسوب می‌گردد.
67. الگوی آستین کاپشن به این صورت ترسیم می‌شود که باید اندازه الگوی آستین کاپشن را با ۵/. جمع زد.
68. برای آستین‌های کیمونوی کاپشن، باید از بالای آستین الگو را تغییر داد.
69. خط میانی پشت یقه برای یقه‌هایی که حالت ایستاده دارند، به دلخواه زده می‌شود.
70. بخش جلویی یقه بین ۲ الی ۴ سانت بالاتر از بخش پشت آن در نظر گرفته می‌شود.
71. برای زیباتر جلوه کردن بخش پایین آستین باید قسمت جلویی نیم سانتی متر به داخل و قسمت پشت نیم سانتی متر به بیرون منحنی داده شود.
72. برای آستین لباس‌های کلفت همچون کت و پالتو بهتر است از دو تکه استفاده شود.
73. آستین‌های دو تکه عموماً در کت‌های مردانه مورد استفاده قرار می‌گیرند که بخش پشتی آن با پیلی همراه می‌شود.
74. اپل بعد از دوخت کامل وصل می‌شود و نیازی به تغییر الگو هنگام دوخت ندارد.
75. در لباس‌های کلفت مانند پالتو و کاپشن نیاز است از برش‌های اضافه خودداری شود.
76. برای ظاهر زیبای یقه می‌بایست در بخش لبه برگردان آن از یک سانتی متر حریر استفاده شود.
77. لایه مویی برای پالتوهایی مورد استفاده قرار می‌گیرد که بدون جای دوخت هستند.
78. برای مشخص شدن خط شکست پالتو بر روی لایه مویی، می‌بایست از پارچه‌ای که حالت کشسانی نداشته باشد، استفاده کرد و بر روی آن کوک جسته زد.
79. برای تنگ‌تر کردن یقه این امکان هست که از پنس‌های متعدد استفاده کرد.
80. از نکات مهم خیاطی این است که دقت کنید پایین آستر پالتو بر خلاف کت باز است.
81. آستر پالتو حدود ۷ الی ۱۰ سانت از بخش پایین پالتو و ۶ سانت از سرشانه سجاف خورده و آستر به سجاف دوخته می‌شود.
82. آستر کت برابر با اندازه خود کت است نه بزرگ‌تر و نه کوچک‌تر آن را در نظر نگیرید.
83. متر ایستاده برای اندازه گیری دور حلقه آستین استفاده می‌شود.
84. آستین‌های تنگ در قسمت آرنج خود دارای یک ساسون هستند.
85. هنگام انتخاب محل جای دکمه باید بین نیم الی سه سانت از مرکز لباس شروع کرد و فاصله جا دکمه‌ها از هم می‌بایست برابر با یکدیگر باشند.
86. تناسب میان الگو و جنس و ویژگی پارچه می‌بایست به درستی تعیین شود.
87. پیش از آغاز دوخت باید پارچه شسته شده و میزان آبرفت آن مشخص گردد؛ زیرا در غیر این صورت ممکن است با اولین شست‌وشوی لباس، تمامی اندازه‌های آن تغییر کرده و غیر قابل استفاده شوند.
88. از نکات خیاطی این است هنگام چیدمان الگو باید به طرح پارچه به دقت توجه شود.
89. قسمت پهلوی لباس به سه الی چهار سانت جای دوخت نیاز دارد.
90. آناتومی بدن زنان و مردان تعیین کننده مدل الگو هستند.

نکات خیاطی حرفه ای برای دوختی تمیز و حرفه ای

در مطلب بالا، شما با 90 نکته از نکات مهم خیاطی آشنا شدید؛ اما آنچه باید بدانید آن است که این نکات میان نکات موجود در خیاطی یک در برابر صد است، به این معنا که هنر خیاطی سراسر پر شده است از نکات ریز و درشت که همگی در کنار هم توانمندی یک خیاط را به همگان نشان می‌دهد و اگر تنها و تنها یکی از آنها رعایت نگردد، تمامی زحمات یک خیاط را زیر سوال می‌برد. برای آن که خیاطان با این مشکلات روبه‌رو نشوند بهتر است پیش از آن که شروع به خیاطی کنند تمامی ملزومات و نکات خیاطی آن را مد نظر قرار داده و جوانب آن را بسنجند.

از همین رو است که می‌گوییم مطالعه نکات کلیدی خیاطی تا حد بسیاری به خیاطان تازه کار کمک کند هر چند هیچ چیز جای تجربه را نمی‌گیرد. پس بهتر است اطلاعات لازم را به دست آورید؛ اما از تجربه کردن و خطا کردن نترسید که بخشی از روند یادگیری شما به حساب می‌آید. در نهایت برای اینکه خریدی با کیفیت داشته باشید خرید از پارچه فروشی روچی را حتماً در نظر بگیرید که به صورت آنلاین بهترین و باکیفیت‌ترین لوازم خیاطی را در اختیار شما قرار می‌دهد.

سوالات متداول